Analogowa centrala telefoniczna — działanie i alternatywy VoIP

Centrala telefoniczna analogowa obsługuje rozmowy w biurze bez korzystania z infrastruktury sieciowej. Ma jednak ograniczone możliwości.¹
Ten poradnik wyjaśnia, jak działa, kiedy przydaje się w małym biurze i na co zwrócić uwagę przy wyborze. Typowy aparat analogowy łączy się z centralą jedną parą przewodów, czyli dwoma żyłami.²

Czym jest centrala telefoniczna analogowa i jak działa?

Centrala analogowa łączy linie miejskie z aparatami w firmie i kieruje rozmowy na numery wewnętrzne. Pracownik może odebrać połączenie na swoim aparacie albo przekazać je innej osobie. O tym, jak przebiega rozmowa, decydują podłączone linie, porty i okablowanie.
Przykładowo Panasonic KX-TES824 w konfiguracji podstawowej obsługuje 3 linie miejskie i 8 numerów wewnętrznych.³

Kiedy zachować centralę analogową, a kiedy przejść na VoIP?

Centralę analogową warto zachować, jeśli obecne aparaty i linie wystarczają do odbierania oraz przekazywania rozmów. Przejście na VoIP, czyli telefonię przez sieć IP, ma sens przy planowanej zmianie aparatów lub odejściu od dotychczasowego okablowania telefonicznego.
Właściciel biura powinien zestawić potrzebne funkcje z kosztem wymiany sprzętu i zmian w instalacji. Kodek G.711 koduje głos z przepływnością 64 kb/s na rozmowę; wartość ta nie obejmuje narzutu transmisji sieciowej.⁴

Czym różni się centrala analogowa od centrali VoIP pod względem działania, funkcji i rozbudowy?

Poniższe porównanie pokazuje, czego wymaga rozbudowa każdego rodzaju instalacji. Przy planowaniu rozmów przez sieć IP warto dążyć do opóźnienia jednokierunkowego nieprzekraczającego 150 ms.⁵

Centrala hybrydowa to osobny rodzaj sprzętu: pozwala zachować część tradycyjnej instalacji i korzystać z rozwiązań IP. Tabela zestawia ją z centralą analogową pod kątem podłączanych aparatów i ograniczeń przy zmianie instalacji.
Panasonic KX-NS500 bez dodatkowych obudów obsługuje maksymalnie 32 aparaty analogowe SLT oraz 128 telefonów IP.⁶

Dane w tabeli: 1

Centrala hybrydowa pasuje do stopniowej zmiany instalacji. Analogowa pozostaje wyborem dla firmy, która zamierza używać wyłącznie tradycyjnych aparatów.
Po rozbudowie o trzy moduły KX-NS520 centrala KX-NS500 obsługuje maksymalnie 128 aparatów analogowych SLT i 128 telefonów IP.⁶

Jak linie miejskie, porty i okablowanie obsługują numery wewnętrzne?

Linie miejskie doprowadzają połączenia do centrali analogowej. Porty abonenckie i przewody łączą ją z aparatami przypisanymi do numerów wewnętrznych. Centrala kieruje odebraną rozmowę zgodnie z konfiguracją.
Typowy port abonencki obsługuje jeden aparat analogowy podłączony jedną parą przewodów.²

Lista pokazuje drogę połączenia przez instalację telefoniczną. Jedna analogowa linia miejska pozwala prowadzić jednocześnie jedno połączenie zewnętrzne.⁷

• Linia miejska dostarcza połączenie przychodzące do portu centrali przeznaczonego dla linii zewnętrznej.
• Port abonencki łączy centralę z aparatem pracownika przez przewód telefoniczny.
• Numer wewnętrzny wskazuje aparat lub miejsce odbioru rozmowy w konfiguracji centrali.

Numer wewnętrzny działa prawidłowo, gdy przypisano go do właściwego portu z podłączonym aparatem.⁸

Jak rozpoznać centralę analogową i połączyć ją z VoIP przez bramkę lub SIP trunk?

Centralę analogową można rozpoznać po liniach i klasycznych aparatach podłączonych do portów telefonicznych. Aby połączyć ją z VoIP, potrzeba urządzenia pośredniczącego; sama zmiana ustawień aparatu nie wystarczy.
Do jednego portu linii miejskiej centrali potrzebny jest jeden port FXS bramki VoIP, a nie port FXO.⁷

Najpierw trzeba ustalić, który port centrali przyjmuje linię miejską. Ten port można następnie podłączyć do bramki VoIP, która zamienia sygnał telefoniczny na ruch w sieci IP. SIP trunk to usługa zestawiania połączeń przez protokół SIP; centrala analogowa korzysta z niej przez zgodną bramkę, nie bezpośrednio przez przewód telefoniczny.
Na każdą podłączaną linię miejską przypada jeden port FXS bramki. Port FXO go nie zastąpi.⁹

O możliwym sposobie podłączenia decydują porty centrali oraz zgodność bramki z usługą operatora. Przykładowym kodekiem, który warto uwzględnić przy sprawdzaniu zgodności, jest G.711 A-law o przepływności 64 kb/s.⁴

Dlaczego analogowa centrala telefoniczna traci sygnał lub nie obsługuje numerów wewnętrznych?

Analogowa centrala telefoniczna traci sygnał, gdy połączenie z linią miejską zostaje przerwane. Przyczyną może być aparat, przewód, port albo konfiguracja, gdy nie działa konkretny numer wewnętrzny. Gdy żaden aparat nie nawiązuje połączeń zewnętrznych, trzeba sprawdzić zasilanie centrali i połączenie z linią miejską.
Przy awarii jednego stanowiska warto podłączyć sprawny aparat do jego gniazda i ponowić próbę. Na typowej analogowej linii miejskiej napięcie spoczynkowe wynosi około 48 V DC; pomiar należy powierzyć serwisowi.¹⁰

Wynik próby pomaga zawęzić przyczynę awarii. Problem dotyczy poprzedniego telefonu, gdy podłączony aparat działa. Gdy usterka nie ustępuje, trzeba sprawdzić przewód, port i przypisanie numeru. Diagnozę najlepiej zacząć od ustalenia, czy problem obejmuje całą centralę, czy tylko jedno stanowisko.

Rodzaje central telefonicznych: gdzie sprawdza się mała centralka analogowa?

Mała centralka analogowa przełącza połączenia w niewielkich biurach, gabinetach i biurach domowych.¹ Przy jej wyborze liczy się sposób przekazywania rozmów między stanowiskami, nie sama nazwa urządzenia.
Przykładem jest Panasonic KX-TES824, który w konfiguracji podstawowej obsługuje 3 linie miejskie i 8 numerów wewnętrznych.³

Lista pokazuje, jak miejsce pracy wpływa na sposób korzystania z małej centralki:

• Małe biuro potrzebuje przekazywania rozmów między pracownikami. Znaczenie ma przypisanie aparatów do stanowisk.
• Gabinet lekarski potrzebuje przekazywania rozmów między rejestracją a gabinetem. Znaczenie ma sposób odbierania połączeń przychodzących.
• Biuro domowe może oddzielać rozmowy służbowe od pozostałych na podłączonych aparatach. Znaczenie ma układ istniejącej instalacji telefonicznej.

Wybór centralki zależy od tego, kto odbiera rozmowę i komu ma ją przekazać.

Małe centrale i centralki analogowe – czym się wyróżniają?

Małe centrale analogowe są przeznaczone do instalacji z klasycznymi aparatami telefonicznymi. Poza przełączaniem połączeń możliwości urządzenia zależą od jego konfiguracji i dostępnych portów. Sama nazwa „mała centralka” nie gwarantuje określonych funkcji.
Przy wyborze warto osobno ocenić prostotę montażu i koszt zakupu. Montaż zależy od istniejącego okablowania, a koszt – od wybranego urządzenia.

Jak wybrać centralę telefoniczną: analogową czy VoIP?

Wybór centrali telefonicznej analogowej albo VoIP zależy od sposobu obsługi rozmów, używanych aparatów i planów rozbudowy. Przed zakupem określ, ile połączeń zewnętrznych firma chce prowadzić jednocześnie oraz ile telefonów ma działać w biurze.¹

Lista porządkuje kryteria wyboru centrali:

• Wymagane funkcje obejmują liczbę linii zewnętrznych i portów wewnętrznych. Trzeba też ustalić, czy rozważana centrala analogowa oferuje automatyczną sekretarkę i połączenia konferencyjne.¹
• Istniejąca instalacja określa, które aparaty i przewody firma może zachować, a które stanowiska mają korzystać z sieci IP.
• Planowana rozbudowa pokazuje, czy nowe stanowisko będzie wymagało kolejnego portu i przewodu, czy konfiguracji telefonu w sieci.
• Ograniczenia rozwiązań zależą od warunków w firmie. Centrala analogowa nie pasuje tam, gdzie brakuje portów do rozbudowy, a centrala VoIP – tam, gdzie sieć nie zapewnia obsługi rozmów.³

Wybrana centrala powinna pasować do obecnej instalacji i planowanego sposobu pracy firmy.

Najczęściej zadawane pytania

Czy przepływność G.711 wynosząca 64 kb/s dotyczy całej transmisji?

Nie. To przepływność kodowania głosu na jedną rozmowę i nie obejmuje narzutu transmisji sieciowej.

Czy zalecane opóźnienie do 150 ms jest mierzone w obie strony?

Nie, chodzi o opóźnienie jednokierunkowe.

Czy napięcie spoczynkowe linii miejskiej można mierzyć samodzielnie?

Pomiar należy powierzyć serwisowi. Na typowej analogowej linii miejskiej napięcie spoczynkowe wynosi około 48 V DC.

Czy każda centrala analogowa ma automatyczną sekretarkę i połączenia konferencyjne?

Nie należy zakładać, że te funkcje są dostępne w każdej centrali. Trzeba sprawdzić, czy oferuje je wybrany model.

Ile połączeń zewnętrznych można prowadzić jednocześnie przez jedną analogową linię miejską?

Jedno połączenie zewnętrzne.